De Nederlandse glastuinbouw is één van de meest innovatieve sectoren. Deze innovatiedrang heeft er toe geleid dat de sector een flinke internationale voorsprong heeft opgebouwd. De innovaties zijn niet alleen gericht op het ontwikkelen van nieuwe rassen maar vooral ook op de technieken die in de teelt worden gebruikt.

Een belangrijke innovatie was de overgang van aarde naar substraat. Substraat is een voedingsbodem waarop een gewas kan groeien. In de groententeelt zijn dit steenwolmatten. Steenwol wordt gemaakt van Basalt. Het is schimmelvrij en volledig recyclebaar. Het grootste voordeel van steenwol is het beter kunnen beheersen van de teelt.

Ook de klimaatcomputer is een niet meer weg te denken technisch hoogstandje. Het open en dichtgaan van de luchtramen, de hoeveelheid toegediende voedingsstoffen, het verwarmen of koelen van de kas, het is allemaal computergestuurd.

Veel innovaties zijn gericht op energiebesparing, zoals scherminstallaties en de warmte kracht koppeling. Maar ook hangende teeltgoten, luchtslurven en groeilicht hebben de sector een flinke impuls gegeven.

Alle innovaties zijn nodig om de concurrentie voor te blijven en de kostprijs te verlagen. De hoge energieprijzen en de maatschappelijke discussie over energiegebruik hebben ertoe geleid dat de glastuinbouw ook op het gebied van energiebesparing grote sprongen heeft gemaakt. De afgelopen jaren zijn er veelbetekenende initiatieven ontplooid, waarvan de warmtekrachtkoppeling (WKK) misschien wel de belangrijkste is. Met de WKK wordt stroom opgewekt. Hierbij komen warmte en CO2 vrij. Deze warmte wordt gebruikt om de kas te verwarmen of wordt opgeslagen om op een later tijdstip te gebruiken. De CO2 wordt gefilterd en aan de planten gedoseerd. De geproduceerde stroom wordt in de meeste gevallen verkocht aan een energieleverancier die de huishoudens hiermee weer van stroom voorziet. Sommige bedrijven gebruiken de stroom in de winter zelf voor de belichting van de tomaten. Er zijn al glastuinbouwbedrijven die zelfs met de overtollige warmte huishoudens en zwembaden verwarmen.

Planten hebben om te groeien CO2 nodig. Dit broeikasgas is een afvalproduct van de olieraffinaderijen. Enkele jaren geleden is toen de idee ontstaan om deze CO2 via een pijpleiding naar tuinbouwgebieden te brengen. Op deze manier kan de plant beter groeien en wordt de CO2 uitstoot door de olieraffinaderijen verminderd.

De ontwikkelingen gaan echter verder. De laatste noviteit is de zogenaamde ‘gesloten kas’. Een geïntegreerd klimaat- en energiesysteem voor maximale controle over groeifactoren als luchtvochtigheid, temperatuur en CO2. De overtollige warmte wordt opgeslagen en pas weer gebruikt als er behoefte aan is. Afluchten behoort tot het verleden. Met het opvangen van zomerwarmte kan de gesloten kas maar liefst veertig procent duurzame energie opwekken en minimaal dertig procent besparen op fossiele brandstoffen. Met deze ontwikkelingen wordt het voor de moderne kas dus mogelijk een steentje bij te dragen aan vermindering van het broeikaseffect.